środa, 14 sierpnia 2013

gen. Józef Haller - Błekitny Generał

   13 sierpnia 1873 r. w Jurczycach k. Krakowa urodził się gen. Józef Haller. Rodzina od dawna związana z ruchem niepodległościowym. Stryj Cezary wskrzeszał romantyczne tradycje powstańcze (Wiosny L udów i Powstania Styczniowego). Ze strony matki – tradycje patriotyczne wniósł jej ojciec, kapitan Wojska Polskiego w 1831r. i kawaler Krzyża Virtuti Militari.


     Działa w ruchu spółdzielczym oraz w harcerstwie jako instruktor wojskowy i inspektor stałych DRUŻYN SOKOLICH. Prowadził akcję abstynencji wśród chłopów galicyjskich. Kursy rolnicze łączył z podróżami do przodujących gospodarstw, aby unowocześnić hodowlę i uprawę roślin, zwiększać dochodowość z gospodarstw rolnych, a szlak jego wędrówek wiódł przez Cieszyn, Białą, Kraków, Tarnów, Jasło, Krosno, Brzozów, Starą Wieś, Przemyśl, Sambor, Stryj, Nowy Sącz i Gorlic. gen. Hallera było przeprowadził militaryzację ‘’Sokoła”.
    Został komendantem II Brygady tzw. Żelaznej lub Karpackiej Legionów Polskich w stopniu kapitana, która liczyła ok. 9 tys. ludzi. Na Bukowine walczyła ona z Rosjanami. Haller za duże umiejętności wojskowe szybko awansował do stopnia majora, a po bojach pod Mołotowem i Pasieczną został mianowany podpułkownikiem. Brygada w listopadzie 1914 r. została skierowana do Kołomyi na wypoczynek, a J. Haller otrzymał stopień pułkownika. W czerwcu 1915 r. Brygada Karpacka toczy zacięte boje z Rosjanami. Na początku listopada 1917 r. rewolucje w Rosji doprowadziły do zmiany w układzie sił. Rosja Radziecka wycofała się z wojny i podjęła rokowania pokojowe z Niemcami i Austro-Węgrami w Brześciu Litewskim – III 1918r., gdzie brała udział Ukraina. 9 lutego 1918 r. w Brześciu zawarty układ, który przyznawał Ukrainie Chełmszczyznę i część Podlasia.
    Polacy odebrali to jako IV ROZBIÓR POLSKI. Wywołało to protesty, manifestacje społeczeństwa polskiego jednoczesnie obnażając obłudę państw centralnych (Niemiec i Austro-Węgier) wobec Polski. W nocy z 15 na 16 lutego 1918 r. pod RARAŃCZĄ  II Brygady Legionów pod wodzą Hallera przechodzi przez front austriacki na Ukrainę, co było równoznaczne z wypowiedzeniem posłuszeństwa Austro-Węgrom. gen. Józef Haller stanął po stronie Ententy i był jedynym polskim dowódcą, któremu przyszło walczyć z trzema zaborcami.
    14 lutego 1918r. Haller odesłał cesarzowi Austro-Węgier ordery Signum Laudis i Żelazną Koronę, a cesarzowi Niemiec Żelazny Krzyż, uzasadniając to:
 „z powodu haniebnej zdrady jakiej dopuściła się Austria i Niemcy
wobec swojego tak zwanego Sojusznika, jakim być miała Polska”.


http://dzieje.pl/
http://zs2jaslo.pl/